Dagelijks nieuws van Rorate op Facebook en Twitter

Voor het dagelijkse nieuws vanuit katholiek perspectief gaat u vanaf nu naar de Facebook-pagina of Twitter-account van Rorate. Daar delen we de meest interessante nieuwtjes van diverse Nederlandse, Vlaamse nieuwsbronnen. Van de berichten die nog op deze site verschijnen krijgt u - indien u geabonneerd bent - wekelijks een elektronische nieuwsbrief, in de nacht van zaterdag op zondag. Binnen afzienbare tijd zal deze pagina volledig worden herzien. 

Aandacht voor de ouderen in de vorm van palliatieve zorg

Bijzondere aandacht de afgelopen week in de katholieke kerk voor de ouderen onder ons. Al tijdens de woensdag audiëntie sprak paus Franciscus over deze steeds groter wordende groep medeburgers in onze samenleving en misschien behoort u er zelf al toe. Aan het einde van de week vergaderde in Rome de Pauselijke Academie voor het Leven rond het thema ‘Ouderen bijstand en palliatieve Zorg’. Dit door de H. Johannes Paulus II in 1995 opgerichte wetenschappelijke instituut binnen het Vaticaan dat de grote ethische vragen rond het leven multidisciplinair en intercontinentaal bestudeert, hield in Rome zijn jaarlijkse Algemene Vergadering en bood een ‘workshop’ van één dag aan over dit onderwerp. Voorafgaand aan de ‘werkgroep’ sprak de paus de volgende woorden. 

“Palliatieve zorg is een uitdrukking van een werkelijk menselijke houding van zorg dragen voor elkaar, in het bijzonder voor hen die lijden. Het getuigt ervan dat de menselijke persoon altijd kostbaar is, zelfs wanneer hij getekend is door leeftijd en ziekte. De menselijke persoon is in feite - in welke omstandigheid ook, een goed in en van zichzelf en voor anderen, en bemind door God. Om die reden voelen wij, wanneer het leven erg kwetsbaar wordt en het einde van het aardse bestaan nadert, de verantwoordelijkheid om de persoon zo goed mogelijk bij te staan en te begeleiden.     

 

Gebod en waarschuwing

Het bijbelse gebod dat van ons vraagt onze ouders te eren, ruim opgevat, herinnert ons aan de eer die wij betonen aan de oudere mensen. God verbindt een dubbele belofte aan dit gebod: “dat u lang zal leven” (Ex. 20,12) en, de andere, “dat u voorspoed zou leven” (Deut. 5,16). Trouw aan het vierde gebod verzekert ons niet alleen van de gaven van de aarde, maar in het bijzonder van de mogelijkheid ervan te genieten. In feite is de wijsheid die ons de waarde van de oudere persoon doet onderkennen dezelfde wijsheid die ons toelaat de talrijke gaven te waarderen die wij elke dag ontvangen uit de voorzienende hand van de Vader, en gelukkig te zijn. Het voorschrift openbaart ons de fundamentele pedagogische relatie tussen ouders en kinderen, tussen de ouderen en de jongeren, met betrekking tot het behoud en de overdracht van het onderricht van religie en wijsheid voor de volgende generaties. Dit onderricht eren en zij die het doorgeven is  de bron van leven en zegening. Daartegenover heeft de bijbel een ernstige waarschuwing voor diegenen die hun ouder verwaarlozen of mishandelen (cf. Ex 21,17; Lev. 20,9). Hetzelfde oordeel is van toepassing wanneer ouders, wanneer zij oud en minder nuttig worden, gemarginaliseerd worden en zelfs verlaten. En daarvan zijn zoveel voordelen!

Het Woord van God is altijd levend en we zien goed hoe het gebod bewijst actueel te zijn voor de hedendaagse samenleving, waar de logica van bruikbaarheid voorrang krijgt op die van solidariteit en dankbaarheid, zelfs binnen families. Laten we dan met een gewillig hart het Woord van God horen dat tot ons komt door de geboden die - laten we ons dat altijd herinneren - geen banden zijn die ons gevangen nemen, maar woorden van leven.   

 

Extreem respect

“Eren” kan vandaag wellicht vertaald worden als de plicht om een extreem respect te hebben om zorg te dragen voor diegenen die vanwege hun lichamelijke en sociale toestand achtergelaten zouden kunnen worden om te sterven of “geholpen te sterven.” Elke geneeskunst heeft een speciale ril binnen de samenleving als ene getuigenis van de eer die wij verplicht zijn aan oudere mensen en aan elk menselijk wezen. Noch het medisch evidentie en efficiëntie noch de regelgeving in de systemen van gezondheidszorg en economisch profijt kunnen de enige criteria zijn die het handelen van doktoren kunnen bepalen. Een Staat kan niet denken in termen van winst maken met geneeskunde. In tegendeel: er is geen plicht zo belangrijk voor de samenleving als de bescherming van de menselijke persoon.     

Bij uw werkzaamheden, dezer dagen, onderzoekt u nieuwe terreinen voor de toepassing van palliatieve zorg. Eerst betrof dit een kostbare begeleiding van kankerpatiënten, maar nu zijn er veel verschillende ziekten, vaak gerelateerd aan hoge leeftijd en gekenmerkt door een chronische en geleidelijke achteruitgang, die gebruik kunnen maken van deze vorm van hulp. De ouderen hebben in de eerste plaats de zorg van familieleden nodig, wiens affectie niet vervangen kan worden door meer efficiënte structuren of meer competente en liefdevolle werkers in de gezondheidszorg. Waneer die niet voldoet, of in het geval van vergevorderde of terminale ziekte, kan de oudere geholpen worden door werkelijk menselijke hulp en passende antwoorden op hun noden ontvangen dank zij palliatieve zorg die op zo’n manier wordt aanboden dat het de zorg die door familieleden wordt aangeboden aanvult en ondersteunt. Palliatieve zorg heeft als doel het lijden te verlichten in de laatste stadia van de ziekte en tegelijkertijd de patiënt te verzekeren van adequate menselijke begeleiding (cf. Evangelium Vitae, 65). Het betreft de belangrijke steun voor de oudere die, om redenen van zijn leeftijd, vaal minder aandacht krijgt van de curatieve geneeskunde en vaak verlaten worden. Verlatenheid is de meest ernstige “ziekte” van de ouderen en ook het grootste onrecht dat zij kunnen lijden: zij die ons hielpen op te groeien mogen niet verlaten worden wanneer zij onze hulp nodig hebben, onze liefde en onze tederheid.      

 

Waardevol

Om die reden verwelkom ik uw wetenschappelijke en culturele inspanningen om te verzekeren dat palliatieve zorg allen kan bereiken die het nodig hebben. Ik moedig beroepsbeoefenaren en studenten aan zich te specialiseren in dit type van hulpverlening dat niet minder waardevol is omdat het “geen levens redt”. Palliatieve zorg onderkent iets dat even belangrijk is: de onderkenning van de waarde van de persoon. Ik dring er bij allen  die op om het even welke titel betrokken zijn bij het veld van palliatieve zorg op aan, om de plicht van het behoud van de geest van dienstbaarheid in zijn volheid te beoefenen en zich in herinnering te brengen dat elke medische kennis ware wetenschap is, in haar meest edele betekenis, enkel indien het haar plaats vindt als een hulp met het oog op het goede voor de mens, een goed dat nooit bereikt wordt door “tegen” het leven en de waardigheid in te gaan.  

Het is deze capaciteit tot dienstverlening aan het leven en de waardigheid van de zieken, zelfs als zij oud zijn, de de maat is van de ware vooruitgang in de geneeskunde en in de gehele samenleving. Ik herhaal de oproep van de heilige Johannes Paulus II: “Respecteer, bescherm, bemin n dien het leven, elk menselijk leven!” (Evangelium Vitae 5). 

Het is mijn wens dat u uw studies en onderzoekingen voortzet, dat het werk van de bevordering en verdediging van het leven steeds doeltreffender en vruchtbaarder zouden mogen zijn. Moge de Maagd en Moeder, de Moeder van het leven, u bijstaan en moge mijn zegen uw begeleiden. Alstublieft, vergeet u niet voor mij te bidden. Dank u!"   

 

 

 
 

 

Rorate Zoeken